Aluminium i anodowanie: inserty bezeli i lekkie koperty
Bezel aluminiowy to jedno z najstarszych rozwiązań stosowanych w zegarkach narzędziowych, zwłaszcza nurkowych. Pierścień otaczający tarczę służy do odmierzania czasu, kierunku albo prędkości, a insert osadzony w jego górnej części nosi skalę i kolor. Aluminium wybrano nie przez przypadek: jest lekkie, łatwe w obróbce i tanie w produkcji.
Przez dekady to właśnie ten metal był materiałem pierwszego wyboru.
Problem pojawia się z czasem. Insert aluminiowy, który na starcie wygląda intensywnie, po latach noszenia potrafi wyblaknąć, zmienić odcień albo się porysować. Odpowiedzią na ten problem stało się anodowanie, czyli proces chemiczny wzmacniający powierzchnię metalu i umożliwiający jej barwienie.
Anodowanie aluminium: jak to działa
Anodowanie polega na wytworzeniu na powierzchni aluminium warstwy tlenku, znacznie twardszej niż surowy metal. Proces zachodzi w kąpieli elektrolitycznej, gdzie element aluminiowy pełni rolę anody, stąd nazwa. Powstała warstwa tlenkowa jest porowata, co pozwala wprowadzić w nią barwnik, na przykład intensywny niebieski, czerwony czy czarny, charakterystyczny dla insertów nurkowych. Twardsza powierzchnia lepiej znosi drobne zarysowania niż surowe aluminium.
Sam barwnik osadzony w porach nie jest jednak odporny na wszystko. Promieniowanie UV rozkłada pigment powoli, ale systematycznie.
Stąd zjawisko, które czytelnicy zegarków znają dobrze: insert blaknący nierównomiernie, jaśniejszy tam, gdzie nadgarstek był najczęściej wystawiony na słońce.
Insert bezela: aluminium czy ceramika
Odpowiedzią części producentów na problem blaknięcia stała się ceramika. Materiał ten nie zawiera barwnika w porowatej warstwie, lecz jest barwiony w całej masie podczas spiekania, dlatego kolor nie znika pod wpływem promieniowania. Warto tu dodać, że norma ISO 6425, określająca minimalne wymagania dla zegarka nurkowego, przewiduje między innymi wodoszczelność na poziomie co najmniej 100 metrów oraz jednokierunkowo obracającą się ramkę bezela, a więc element, którego trwałość ma znaczenie praktyczne, nie tylko estetyczne.
Przykładem zastosowania ceramicznego insertu jest model Epos 3441 Diver, wyposażony w ceramiczny bezel i zawór helowy. W tej samej rodzinie znajdują się warianty Epos 3441 Diver SK, wersja szkieletowa z tym samym typem bezela, oraz Epos 3441 Diver DD, uzupełniona o wskazanie dnia tygodnia.
Powiązane hasła
- Ceramika w zegarkach: spiekanie, twardość, kruchość
- ISO 6425: kiedy zegarek jest zegarkiem nurkowym
- Karbon i kompozyty węglowe w kopertach zegarków
- Satyna, szczotkowanie i polerowanie koperty
- Insert lunety: aluminium, ceramika i szafir
