Kto stoi za zegarkiem Epos: zegarmistrz, grawer i rola mistrza w małej manufakturze
Kto robi zegarki Epos, jeśli nie ma tu wielkiej fabryki z linią produkcyjną liczącą setki stanowisk? Odpowiedź prowadzi do niewielkiego szwajcarskiego zakładu, w którym liczba osób biorących udział w powstaniu jednego egzemplarza jest z założenia ograniczona. Montres EPOS SA powstała w 1983 roku, założona przez małżeństwo: on i jego żona Erna zdecydowali się na własną firmę, opierając ją na konkretnej wizji zegarka mechanicznego.
Marka opisuje swoją kolekcję zegarków kieszonkowych jako świadectwo zakorzenionej tradycji, łącząc bardzo klasyczne wzory z nowoczesnymi interpretacjami. To dobry punkt wyjścia do pytania, kto i jak przekłada tę tradycję na konkretny mechanizm leżący na dłoni klienta.
Montres EPOS SA: firma rodzinna od 1983 roku
Nazwa Montres EPOS SA pojawia się w historii marki dokładnie w kontekście roku 1983. To wtedy założyciel wraz z żoną Erną zdecydowali się na własne przedsięwzięcie, zamiast pracować w cudzej strukturze. Fakt ten jest jednym z niewielu miejsc, w których marka mówi wprost o konkretnych ludziach, a nie tylko o produkcie.
W warsztacie założyciela powstało wiele autorskich rozwiązań komplikacji, którymi Epos się dziś posługuje. Wymienione są dwa przykłady: Jumping Hour, czyli skokowa zmiana wskazania godziny, oraz modyfikacja mechanizmu regulatora, w którym godziny, minuty i sekundy wskazywane są osobnymi, przesuniętymi względem siebie skalami. To wskazuje na warsztat jako miejsce eksperymentu konstrukcyjnego, nie tylko montażu gotowych elementów.
Marka nie podaje w dostępnych materiałach dalszych nazwisk ani struktury zespołu, liczby osób zatrudnionych przy produkcji czy podziału obowiązków między poszczególne stanowiska. Jeśli ktoś szuka odpowiedzi w stylu „ile osób pracuje nad jednym zegarkiem Epos”, taka liczba nie jest publicznie podana. To, co wiadomo na pewno, to fakt założenia firmy w konkretnym roku przez konkretną parę i istnienie warsztatu, w którym rozwijano komplikacje własne marki, a nie wyłącznie licencjonowane rozwiązania.
Zawód zegarmistrza w manufakturze: praca z mechanizmem bazowym
Zegarmistrz w małej manufakturze rzadko konstruuje mechanizm od zera. Epos jasno komunikuje, że jego zegarki wyposażone są w różne mechanizmy mechaniczne, dzieląc je na dwa główne typy: automatyczne, nakręcane ruchem nadgarstka, oraz mechanizmy nakręcane ręcznie. To rozróżnienie ma znaczenie praktyczne, bo od niego zależy codzienna obsługa zegarka przez właściciela, ale też sposób pracy zegarmistrza przy jego serwisowaniu.
W konkretnych modelach widać, jakie mechanizmy bazowe trafiają na warsztat. Epos 4432 korzysta z kalibru ETA 2671, opisanego jako premium decorated. Model 4390 damski oraz 3420, w wersji super smukłej koperty, opierają się na Sellita SW300 albo ETA 2892, w zależności od egzemplarza. Podobnie 3390, z charakterystyczną kopertą w stylu Emotion, i wersja 4390 Diamond z prawdziwymi diamentami na tarczy, korzystają z tego samego zestawu kalibrów bazowych: Sellita SW300 lub ETA 2892. Sama platforma nie wystarczy. Rola zegarmistrza w Epos polega tu na dekoracji, regulacji i złożeniu całości w gotowy produkt, nie na produkcji surowego mechanizmu od podstaw.
Dekoracja mechanizmu: Côtes de Genève i niebieskie śruby
Większość mechanizmów bazowych stosowanych w zegarkach Epos przechodzi bogatą dekorację. Marka wymienia konkretnie technikę Côtes de Genève, czyli równoległe, faliste linie szlifowane na płytce głównej, oraz niebieskie śruby, uzyskiwane obróbką termiczną. To zabiegi typowe dla droższych mechanizmów, tutaj zastosowane na bazowych kalibrach ETA i Sellita, a nie na autorskiej konstrukcji od podstaw.
Kolekcja Timeless i Sport: różnorodność w ramach jednej filozofii
Poza modelami już wymienionymi, w ofercie Epos znajdują się zegarki o odmiennym charakterze. Model 3408 to ultracienki zegarek z mechanizmem nakręcanym ręcznie, również bogato dekorowanym. Model 3501 ma odkrytą tylną kopertę, przez którą widać automatyczny mechanizm. Większy rozmiarowo 3401 łączy tę samą przezroczystą kopertę z powiększoną średnicą koperty. Model 3511, o kształcie poduszki, także pokazuje mechanizm przez szkło z tyłu koperty.
W kolekcji Sport pojawiają się z kolei modele 3506 OH i 3506 SK. Pierwszy ma odkryte koło balansowe umieszczone na godzinie dwunastej, drugi to pełny szkielet mechanizmu automatycznego. Oba określane są przez markę jako sportowo-eleganckie, co w praktyce oznacza koperty myślane do codziennego noszenia, nie tylko na specjalne okazje.
Zegarki kieszonkowe: mała średnica i pełne szkielety
Kolekcja zegarków kieszonkowych Epos obejmuje modele o zróżnicowanej wielkości i stopniu otwarcia mechanizmu. Model 2003 ma średnicę 42 mm, przezroczystą tylną kopertę i dekorowany mechanizm. Wariant 2003 SK, przy tej samej średnicy 42 mm, jest w pełni szkieletowany, podobnie jak klasyczny 2004 SK.
Większe koperty, o średnicy 49,5 mm, występują w modelach 2089 SK, 2121 SK i 2166 SK. Wszystkie trzy są w pełni szkieletowane. Model 2121 SK ma dodatkowo małą sekundę na godzinie szóstej, a 2166 S K jest opisywany przez markę podobnym językiem: pełny szkielet, widoczny mechanizm od strony cyferblatu i od tyłu koperty. W żadnym z tych modeli producent nie podaje konkretnego oznaczenia kalibru bazowego, co utrudnia porównanie z kolekcją naręczną.
Zegarek kieszonkowy różni się od naręcznego samą logiką konstrukcji koperty, nie mechaniką pracy zegarmistrza. Ten sam zestaw czynności, czyli szkieletowanie płytki głównej, fazowanie mostków, montaż koła balansowego w widocznym miejscu, wykonuje się niezależnie od tego, czy finalny produkt trafi na pasek do noszenia na nadgarstku, czy na łańcuszek do kieszeni kamizelki. Różnica leży w proporcjach: przy średnicy 49,5 mm mostki i koła zębate są większe, co ułatwia pracę przy szkieletowaniu, ale wymaga innego rozmieszczenia elementów niż w kopercie 42 mm.
Epos nie ukrywa, że część elementów estetycznych, takich jak grawerowane wzory na moście balansu czy kolor napylenia, wykonuje się ręcznie, egzemplarz po egzemplarzu. To tłumaczy, dlaczego dwa zegarki z tej samej serii mogą się od siebie nieznacznie różnić układem szlifów, mimo wspólnej podstawy technicznej. W małej manufakturze taka praca zależy od pojedynczego rzemieślnika, nie od zautomatyzowanej linii produkcyjnej, i to jest odpowiedź na pytanie, kto faktycznie nadaje ostateczny kształt zegarkowi sygnowanemu nazwą Epos.
Powiązane hasła
- Po czym poznać zegarek Eberhard & Co.: cechy wzornicze
- Epos: niezależna manufaktura z Lengnau
- Szkieletowanie mechanizmu w zegarkach Epos: jak powstaje ażurowa konstrukcja
- Kto pracuje przy zegarku Epos
